CULEMBORG - De historische watertoren aan de Rijksstraatweg in Culemborg is door het college van burgemeester en wethouders aangewezen als gemeentelijk monument. De watertoren, gebouwd in 1911, heeft een grote cultuurhistorische en stedenbouwkundige waarde voor Culemborg.
Het markante gebouw roept herinneringen op aan de ontwikkeling van de openbare drinkwatervoorziening en de verbetering van de volksgezondheid in de afgelopen eeuw. Daarnaast is de toren door zijn karakteristieke neorenaissance-architectuur en prominente ligging een herkenbaar element in het landschap.
Bijzonder erfgoed Met de status van gemeentelijk monument wordt het bijzondere erfgoed beter beschermd en kan de eigenaar van de watertoren mogelijk gebruikmaken van een provinciale subsidie voor de noodzakelijke restauratie van het complex.
De watertoren is sinds 2004 buiten gebruik en sinds 2018 in particulier eigendom. Op het besluit zit nog een bezwaartermijn dat tot 22 oktober loopt. Daarna wordt de watertoren officieel opgenomen op de gemeentelijke monumentenlijst.
Zelf geïnitieerd De eigenaar van de watertoren, Koen van der Veer, reageert op het nieuws. "Ik ben er blij mee, want dat geeft ons toegang tot subsidies. Dat is heel fijn en we hebben het ook zelf geïnitieerd. In het verleden was het nog geen monument, omdat nieuwe plannen mogelijk in de weg zouden staan. Als het een monument is, dan moeten er meer mensen mee beslissen over de aanpassingen die je wilt doen aan de toren."
"Nu hebben we plannen die al zijn goedgekeurd door de gemeente en door een afgevaardigde van het kwaliteitsteam van de monumentencommissie. Die plannen zijn dus goedgekeurd en eigenlijk stond er niets meer in de weg om er een monument van te maken", aldus de eigenaar.
Behoud voor lange termijn "Het is allemaal heel praktisch; de status van monument geeft ons toegang tot subsidies. En die geven ons weer de mogelijkheid om de toren te herbestemmen en daarmee te behouden voor de lange termijn."
Het is uiteindelijk de bedoeling dat er een B&B (bed & breakfast) met twee kamers en één woning wordt gerealiseerd in de watertoren. "We gaan de kop herbestemmen en die heeft geen monumentale status. We gaan de grootste aanpassingen dus aan de kop doen. De schacht en de kraag willen we in ere behouden en het conflicteert niet met elkaar."
Omgevingsvergunning De verbouwing kan echter nog niet beginnen, want er moet nog een stap worden gezet. "De omgevingsvergunning moet nog worden ingediend en goedgekeurd. De plannen zijn intern bij de gemeente goedgekeurd, maar het proces rond de omgevingsvergunning bij de omgevingsdienst moeten we nog door. Dat zou een paar maanden moeten duren."
En wat betekent dat voor de planning? "Wij hopen dat we volgend jaar kunnen beginnen met de verbouwing, rond het tweede of derde kwartaal." De verbouwing zelf duurt ongeveer één jaar, waardoor die in 2028 zou moeten zijn afgerond.
Tijdelijke bewoner Van der Veer is in ieder geval blij met de monumentale status. "Het gebouw had al een hoge monumentale waarde, dus je mocht het al niet zomaar slopen. Wij voelen ons een tijdelijke bewoner van die prachtige watertoren."
"We zijn heel trots dat we dat mogen doen, dat we hem mogen herbestemmen en mogen behouden voor de lange termijn. We hopen hem weer mooi en sterk te maken, zodat hij voor de toekomst behouden wordt. En de monumentale status draagt daaraan bij."