TIEL - Forum voor Democratie (FvD) lijkt een sleutelrol te krijgen bij de vorming van het nieuwe gemeentebestuur van Tiel. De drie zetels van de partij geven een combinatie van CDA, D66 en Pro een meerderheid van 15 van de 27 zetels. FvD is geen beoogde collegepartij, maar heeft wel schriftelijk ingestemd met het programma en de benoeming van de kandidaat-wethouders.
College van CDA, D66 en Pro krijgt steun van FvD De voorgestelde bestuursconstructie is het resultaat van een roerige formatie. CDA, D66 en Pro beschikken samen over twaalf zetels. Met de drie zetels van FvD komt de combinatie op een meerderheid van 15 zetels.
Op 31 augustus wordt het conceptprogramma voor Tiel 2026-2030 aan de gemeenteraad voorgelegd. Ook staat de benoeming van de kandidaat-wethouders op de agenda.
De FvD-fractie heeft haar steun donderdag schriftelijk bevestigd aan burgemeester José van Egmond en de overige fractievoorzitters. Namens FvD Tiel laat Anita van Iperen weten dat de fractie instemt met het programma en met de behandeling daarvan op 31 augustus. Ook de benoeming van de kandidaat-wethouders kan wat FvD betreft op de agenda komen. "De rol van de raad is wat onze fractie aangaat daarin van groot en blijvend belang”, schrijft Van Iperen.
De beoogde collegepartijen hebben PvdB en VVD gevraagd om alsnog verantwoordelijkheid te nemen en een wethouder voor te dragen. Beide partijen voelen daar vooralsnog weinig voor. Zij willen hun eigen wethouders niet zonder meer laten vallen en wijzen op hun functioneren van de afgelopen jaren. Het gaat bij de PvdB om Carla Kreuk en Frank Groen en bij de VVD om Remco Dijkstra. Dijkstra woont in de gemeente Buren en was daarmee al een wethouder van buiten Tiel.
Breed raadsakkoord of feitelijke coalitie? De constructie wordt door de betrokken partijen gepresenteerd als een breed gedragen programma. Volgens Maureen Klijn van Pro is het programma formeel een initiatief van Pro, FvD, CDA en D66. Zij benadrukt dat het concept voortkomt uit een inhoudelijk akkoord waar eerder alle zes fracties bij betrokken waren.
Dat sluit aan bij het eindverslag van de formateurs. Daarin staat dat op 4 juli een inhoudelijk akkoord lag tussen de delegaties van alle zes fracties. Volgens de formateurs waren de partijen het erover eens om het conceptprogramma via een initiatiefvoorstel unaniem door de gemeenteraad te laten vaststellen.
De situatie is inmiddels veranderd. De formateurs hebben hun opdracht teruggegeven en Pro, FvD, CDA en D66 hebben besloten zelf met het programma verder te gaan. PvdB en VVD, die respectievelijk acht en vier zetels hebben, maken geen deel uit van deze meerderheid.
Mede namens de VVD noemt PvdB-fractievoorzitter Wim de Boer het opmerkelijk dat FvD steun geeft aan de nieuwe bestuursconstructie.
Opvallende steun voor inhoudelijk programma Ook inhoudelijk is de steun van FvD opvallend. Het programma bevat onder meer de ambitie om ongeveer 5.000 woningen te bouwen en na de schaalsprong toe te werken naar 30 procent sociale huurwoningen. Ook wordt ingezet op kansengelijkheid, een inclusieve samenleving en het tegengaan van discriminatie.
Op het gebied van asiel en migratie staat in het programma dat Tiel zich blijft houden aan landelijke wetgeving, waaronder de Spreidingswet en de taakstelling voor statushouders. Tegelijkertijd wordt uitgesproken dat er geen nieuw AZC wordt gebouwd. Daar staan ook punten tegenover die aansluiten bij het profiel van FvD, zoals het besluit om geen zero-emissiezone in te voeren en de nadruk op bereikbaarheid en wegen.
De vraag is daarmee hoe de steun van FvD precies moet worden geduid. De partij wordt geen onderdeel van het beoogde college, maar maakt met haar drie zetels wel een meerderheid mogelijk waarop het nieuwe bestuur kan steunen.
De constructie is politiek opvallend: de grootste partij (PvdB) en de VVD staan buiten de beoogde meerderheid, terwijl FvD vanuit de raad de doorslag kan geven bij de vorming van het nieuwe college.
Op 31 augustus moet blijken of het programma wordt vastgesteld en de voorgedragen wethouders worden benoemd. Daarmee wordt dan ook duidelijk hoe de samenwerking tussen de beoogde collegepartijen en FvD er in de praktijk uit gaat zien.