WEST BETUWE - De oppositie in West Betuwe kan zich in veel plannen van de coalitie vinden, maar is ook kritisch. Dat blijkt uit de raadsvergadering van 7 juli, waarin de jaarstukken 2025, de eerste bestuursrapportage en het coalitieakkoord werden besproken. Vooral de volgens de oppositie ‘vele ambities, maar onduidelijke keuzes en prioritering’, zorgde voor kritiek.
Vorige maand bereikten Dorpsbelangen, SGP en D66 een coalitieakkoord. De vijf wethouders werden eind juni al benoemd, maar het coalitieakkoord was inhoudelijk nog niet besproken. Daar was het deze avond tijd voor.
Motie Pro West Betuwe beet het spits af en kwam direct met een motie. Die ging over de plannen van de coalitie om de pilots voor warmtenetten te temporiseren. Op dit moment lopen die in twee dorpen in West Betuwe. De motie werd samen met ChristenUnie en Verenigd West Betuwe ingediend.
In het debat bleek alleen dat de coalitie met temporiseren wat anders bedoelde dan de oppositiepartijen dachten. “Wij bedoelen dat we eerst de pilots die nu lopen willen afwachten en dat we dan verder kijken wat we doen”, zei Theo Siemons van de SGP als antwoord op vragen.
Financiën In het coalitieakkoord gaat het ook over dynamisch begroten. Daarover had de oppositie ook haar vragen. “Dit akkoord bevat veel ambities, maar er staan geen financiële keuzes of prioriteiten”, stelde fractievoorzitter Julien Smeets van de VVD. Wethouder Jacoline Hartman legde het uit: “Je geeft al geld uit aan je vaste lasten, daarna kijk je naar het geld wat over is en daarna bepaal je waar het resterende geld aan wordt besteed.”
Smeets en andere oppositiepartijen wezen erop dat daardoor op dit moment niet duidelijk is welke ambities uit het akkoord meer prioriteit zullen krijgen dan anderen. “Ik hoop dat dit dan heel duidelijk wordt in het uitvoeringsprogramma van het college”, zei Smeets.
Verdeling wethouders In het college zitten op dit moment vijf wethouders. Drie daarvan zijn van Dorpsbelangen, één van SGP en één van D66. Dit vonden een aantal oppositiepartijen opvallend. Vooral de ChristenUnie en de VVD wilden daar meer over weten. “Waarom zijn er drie van de vijf wethouders van Dorpsbelangen? Vaak kiest de grootste partij ervoor haar rol bescheiden te houden, maar hier is dat niet”, zei Smeets.
Daarbij verwees hij ook naar een meerderheid van Dorpsbelangen in het college, waardoor de andere twee partijen bij stemming in het college in minderheid komen. Wethouder Van Stappershoef gaf aan daar geen problemen in te zien. “Het college neemt altijd in volledige consensus beslissingen. Sinds het bestaan van West Betuwe is er nog nooit een stemming geweest in het college. Ik ben daar niet bang voor.”
Niet duidelijk Ook benadrukte Van Stappershoef dat de burgemeester ook stemrecht heeft en er dus zes stemmers in het college zitten. “Mocht de stemming voor een tweede keer staken, dan heeft de burgemeester het laatste woord”, legde Van Stappershoef uit.
Maar antwoorden op de vraag, waarom de coalitiepartijen voor deze verdeling hebben gekozen kwam er niet. “Dat is een politieke keuze die is gemaakt tijdens de coalitieonderhandelingen. Daar laten we ons niet over uit”, zei Henk de Man van Dorpsbelangen.
Spreidingswet en kernreactor Over de Spreidingswet staat in het akkoord dat er eerst gekeken gaat worden naar draagvlak in de gemeente en dat er dan pas een opvang komt. Toch vroegen partijen zich af of er geen haast achter moest komen, aangezien het Rijk nu al gemeenten onder de loep neemt die – net zoals West Betuwe – geen asielzoekers opvangen. “Volgende week komt het college met een raadsinformatiebrief hierover, hoe wij dit willen aanpakken”, zei Hartman op de vragen.
Daarnaast ontstond discussie over de passage in het coalitieakkoord waarin wordt gesproken over een mogelijke kleine kernreactor. De ChristenUnie zette daar grote vraagtekens bij en vroeg waarom de coalitie daarvoor openstaat, terwijl eerder weerstand bestond tegen andere energieprojecten zoals een tweede radartoren. Coalitiepartijen benadrukten dat het slechts gaat om een onderzoek naar de mogelijkheden en dat nog geen besluit is genomen.
Oproep tot samenwerking De komende maanden werkt het college de plannen verder uit in een uitvoeringsprogramma. Juist daarin moeten volgens veel fracties de concrete keuzes, prioriteiten en financiële gevolgen zichtbaar worden. Daarmee moet duidelijk worden welke plannen daadwerkelijk prioriteit krijgen en hoe de coalitie die wil financieren.