VIJFHEERENLANDEN - In de Natura 2000-gebieden Uiterwaarden Lek en Zouweboezem zijn extra maatregelen nodig om de natuur te herstellen. Dat blijkt uit adviezen van de Ecologische Autoriteit aan de provincie Utrecht.
In beide gebieden zijn de afgelopen jaren al maatregelen genomen, maar die zijn nog niet genoeg om de achteruitgang van de natuur te stoppen. De Natura 2000-doelen zijn daardoor nog niet binnen bereik.
Rivierdynamiek bij de Lek Voor de Uiterwaarden Lek is volgens de Ecologische Autoriteit een betere samenhangende aanpak nodig van rivierprocessen. Het gebied bestaat uit uiterwaarden langs de Lek, met graslanden, ruigten, zomen en oeverzones.
De natuur in het gebied is afhankelijk van wisselende waterstanden, stroming, sedimentatie, erosie, getij-invloed en de afwisseling tussen nat en droog. Juist die dynamiek bepaalt waar bijzondere riviernatuur kan ontstaan en blijven bestaan.
Rivier stroomt niet natuurlijk Volgens de evaluatie zijn er in de Uiterwaarden Lek al veel goede maatregelen genomen, maar is de verslechtering van de natuur nog niet gestopt. Een belangrijk knelpunt is dat de rivier niet meer natuurlijk stroomt.
Daardoor ontbreken rivierprocessen die nodig zijn voor natuurherstel. De provincie moet daarom beter uitwerken hoe rivierdynamiek, grond- en oppervlaktewaterstanden, sedimentatie, erosie, getij-invloed en scheepvaart met elkaar samenhangen.
Watercondities in Zouweboezem Ook in de Zouweboezem is de achteruitgang van de natuur nog niet gestopt. Daar zijn vooral de waterhuishouding en waterkwaliteit bepalend voor herstel. Volgens de Ecologische Autoriteit zijn die nog niet op orde.
De Zouweboezem ligt op de grens van de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden. Het gebied bestaat onder meer uit open water, riet- en zeggemoerassen, wilgengrienden, elzenbroekbos, krabbenscheerbegroeiingen en blauwgraslanden.
Per deelgebied kijken Wat er precies nodig is, verschilt per deelgebied. De Zouweboezem bestaat uit Zouwe, De Boezem en Polder Achthoven. De provincie moet per deelgebied duidelijk maken welke watercondities nodig zijn en welke natuurdoelen daar leidend zijn.
Het gebied is leefgebied voor soorten als de purperreiger, het porseleinhoen en de grote modderkruiper. Op locaties met de beste kansen kunnen volgens de Ecologische Autoriteit gerichte maatregelen worden genomen.
Meerdere oorzaken Naast problemen met rivier- en waterprocessen spelen ook andere factoren een rol. In de Zouweboezem zetten stikstofdepositie, voedselrijk water, ganzen, onvoldoende verbinding met omliggende natuur en exoten zoals Amerikaanse rivierkreeften de natuur onder druk.
De Ecologische Autoriteit adviseert de provincie Utrecht om in het nieuwe beheerplan duidelijk te maken welke aanvullende maatregelen nodig zijn. Ook moet duidelijk worden welke maatregelen binnen het Natura 2000-beheerplan kunnen worden geregeld, welke bij de waterbeheerder liggen en welke ingrepen buiten de gebieden nodig zijn.