CULEMBORG - Terwijl de meeste inwoners slapen of aan het werk zijn, staan de vrijwilligers van de reddingsbrigade paraat. Met een alarmontvanger op zak kunnen zij ieder moment worden opgeroepen voor een inzet. Van een auto te water tot logistieke ondersteuning bij grote branden: de reddingsbrigade uit Culemborg is 24 uur per dag inzetbaar.
Historisch gegroeid Niet iedere gemeente beschikt over een reddingsbrigade. Dat heeft vooral met historie te maken. Plaatselijk zijn in het verleden brigades opgericht; veel daarvan sloten zich later aan bij Reddingsbrigade Nederland.
Aansluiting bij de landelijke organisatie is niet verplicht, maar biedt volgens de Culemborgse brigade duidelijke voordelen. “Je hebt landelijke richtlijnen voor diploma’s en je kunt gezamenlijk optreden bij bijvoorbeeld hoogwater,” legt Sandor Heijmen van de reddingsbrigade uit. Dat zorgt voor professionalisering en betere samenwerking bij grootschalige incidenten.
Samenwerking met de brandweer De reddingsbrigade werkt nauw samen met de vrijwillige brandweer in de regio. Bij oppervlaktereddingen – bijvoorbeeld wanneer een persoon of voertuig te water raakt – komt de brigade direct in actie.
Daarnaast verzorgen zij logistieke ondersteuning bij langdurige inzetten. “Als brandweerlieden urenlang aan het blussen zijn, zorgen wij voor eten en drinken,” vertelt vrijwilliger Kees Schimmel. Omdat veel brandweerlieden vrijwilligers zijn die vanuit hun werk of huis worden opgeroepen, is snelle ondersteuning essentieel.
Prio 1: elke seconde telt Alle leden van de alarmploeg dragen 24/7 een alarmontvanger. Gaat die af, dan begeven zij zich zo snel mogelijk naar de kazerne. Bij een zogeheten prio 1-melding is sprake van een levensbedreigende situatie. Binnen enkele minuten moet het team inzetgereed zijn. Afhankelijk van de melding vertrekt men met boot en uitrusting naar de locatie. “Zo min mogelijk tijd verliezen, dat is het belangrijkste.”
Vrijwillig, maar niet vrijblijvend De brigade draait volledig op vrijwilligers. Voor deelname aan de alarmploeg geldt een minimumleeftijd van 18 jaar, een EHBO-diploma en het behalen van een lifeguard-diploma.
Omdat inzetten soms uren duren en vrijwilligers daarnaast een reguliere baan hebben, is een brede bezetting noodzakelijk. “We kunnen altijd mensen gebruiken,” klinkt het nadrukkelijk. Nieuwe vrijwilligers zijn welkom voor de alarmploeg, maar ook als instructeur of voor andere verenigingsactiviteiten.
Instroom via de jeugd De basis wordt gelegd bij de jeugd. Kinderen kunnen al vanaf vijf jaar terecht bij de brigade. Iedere woensdagavond wordt er getraind in het zwembad in Culemborg. De focus ligt eerst op zelfredzaamheid en zwemvaardigheid. Later leren jongeren ook hoe zij anderen kunnen redden. Wie verder wil, kan doorgroeien tot bemanningslid op de boot, schipper of lid van de alarmploeg. Verschillende vrijwilligers zijn ooit als kind begonnen.
Meer dan alleen reddingen Hoewel de brigade wordt ingezet bij soms ingrijpende situaties, is er ook ruimte voor ontspanning en verenigingsleven. Er zijn jeugddagen op het water, bewakingen bij zwemtochten en andere waterevenementen, en traditionele activiteiten zoals een bezoek van Sinterklaas. Op weg naar 100 jaar Volgend jaar viert de reddingsbrigade haar 100-jarig bestaan. De voorbereidingen zijn in volle gang. Er wordt onder meer gewerkt aan een jubileumboek en het bestuur onderzoekt welke activiteiten passend zijn bij deze mijlpaal.
Altijd welkom Wie nieuwsgierig is geworden, kan de brigade in actie zien tijdens de wekelijkse trainingen op woensdagavond. “Gezelligheid is net zo belangrijk als paraatheid,” benadrukt Schimmel. “Je doet het met elkaar.”
Met het jubileumjaar in aantocht hoopt de reddingsbrigade op nieuwe aanwas. Want of het nu gaat om een spoedmelding midden in de nacht of zwemles aan jonge kinderen; klaarstaan voor een ander blijft de kern van hun werk.
