DODEWAARD - “Het is een prachtige plek geworden. Het ís af; het vóélt af. Een eervolle plek om stil geboren kinderen niet alleen te kunnen herdenken maar ook om ze een echt respectvol rustplaatsje te geven.” Aan het woord is Margreet Willemsen uit Dodewaard; een van de drijvende krachten achter de stichting Stille Geboortes. Een stichting die zich inzet voor gedenkplekken voor kindjes die in de eerste 24 weken van de zwangerschap zijn 
overleden. Zaterdag 13 december werden de plekken officieel geopend door wethouder Herma van Dijkhuizen van de gemeente Neder-Betuwe.

'Er was toen niets'
Het zaadje voor dit initiatief werd in 2019 geplant. Margreet herinnert zich het precies: ze luisterde naar de radio, hoorde over een gedenkteken in Barneveld en voelde meteen een steek van herkenning. “Ik keek mijn man aan en we wisten allebei: zoiets moet er ook in Neder-Betuwe komen.” Die gedachte was niet zomaar een idee; het raakte aan een groot gemis uit haar eigen leven. In 1987 werd na elf weken zwangerschap haar dochtertje Anne stil geboren. “Er was toen geen plek om haar te herdenken, laat staan te begraven”, vertelt Margreet zacht. “We gaven de foetus, ons kindje, mee aan de huisarts. Er zijn gevallen bekend waarin het zelfs in het toilet was doorgespoeld. Zo triest…”

Hartverwarmende steun
Vanaf dat moment zette Margreet alles op alles om wél een waardige plek te creëren. Ze klopte aan bij de gemeente en stukje bij beetje ging het balletje rollen. “Ik kreeg zoveel steun: van een verloskundige, van mensen die zelf een kindje waren verloren, het was hartverwarmend.” Er was helaas geen geld beschikbaar, vertelt ze, maar nadat een artikel in de plaatselijke krant stond met het idee voor een gedenkteken kwamen de donaties binnen. “Van particulieren en bedrijven; het idee werd echt gedragen door de gemeenschap.”

De Gedenkboom staat voor de omarming van het hart

Zo ontstonden de gedenkbomen op de begraafplaatsen in Ochten, Opheusden en Dodewaard. Gemaakt van cortenstaal, met ruimte voor stalen blaadjes die ouders kunnen laten graveren. “De gedenkboom staat voor de omarming van het hart, het hart dat altijd blijft bestaan en waarin verdriet en liefde gevoeld worden. De bladeren van de boom staan voor het komen en gaan van de seizoenen, voor ontvangen en loslaten”, legt Margreet uit. Die bomen zijn in 2022 in gebruik genomen.

Een waardige en liefdevolle rustplaats
Haar wens, en dat van de Stichting, was om bij de gedenkbomen een foetushof aan te leggen. “Een plekje waar stil geboren kindjes waardig en liefdevol ter aarde kunnen worden gelegd”, aldus Margreet. Ze legt uit: “Bij begraven op de foetushof wordt er een stuk gras opgetild waaronder je kindje begraven wordt. Je kunt zelf kiezen hoe je je kindje wilt begraven. Bijvoorbeeld in een kistje, mandje, doos of in doeken gewikkeld. Na het 
begraven wordt de grasmat teruggelegd. Dit herstelt en na een tijdje is de begraafplek niet meer herkenbaar.” Het is overigens niet de bedoeling dat er een gedenkteken op de plek gelegd wordt. “Wel weet je waar het begraven ligt middels GPS coördinaten.”

Betrokken vrijwilligers en bedrijven
De gemeente was inmiddels gestart met het ontwikkelen van de Foetushof. Maar ook het aanleggen van de foetushoven kost geld, “en dus ging ons team weer op zoek naar financiële ondersteuning.” Opnieuw bleek hoe groot de betrokkenheid in de regio is: het Groene Kruis doneerde, Van Dijk Metaal maakte de cortenstalen strip, plaatste dit geheel belangeloos en hoveniersbedrijf v.d. Bijl en Heierman zorgden voor de betonnen rand en financiële ondersteuning . “De dankbaarheid die ik voel… dat is bijna niet te beschrijven”, zegt Margreet.

Een plek van troost, rust en erkenning
Een mooie cortenstalen rand bij de gedenkboom en de foetushof maakt de plek compleet. Inmiddels zijn de eerste kindjes er begraven. En aan de drie bomen hangen twaalf blaadjes, elk met een eigen verhaal. Margreet beseft wat dit voor de ouders betekent en wat voor troost het kan bieden. “De gedenkplekken zijn nu helemaal klaar en nu is er een plek waar men naar toe kan om overleden kinderen te kunnen herdenken en eren. Die kleintjes verdienen het!”, besluit Margreet, die tijdens haar dankwoord een mooi gedicht voorlas:

“Liefde”
Hier, in de Foetushof
waar stilte spreekt
blijft liefde leven.
In elke naam
in elke gedachte
in elke traan die zacht gevonden wordt.
Want wat te klein was om te blijven
was groot genoeg
om voor altijd lief te hebben.

Voor verdere informatie en voor het bestellen van een blaadje zie de website: www.stichtingstillegeboortes.nl. Via de site is er ook een mogelijkheid om te doneren. Sinds 2019 is het mogelijk om stil geboren kinderen te laten registreren en ze bij te laten schrijven op de persoonslijst van de ouders. Dat kan ook als deze geboorte al langer geleden is. Deze mogelijkheid ontstond door wijziging op 3 februari 2019 van de Wet  Basisregistratie Personen. Vroeger kwam het soms voor dat er geen overlijdensakte werd opgemaakt. Nu gebeurt dat wel voor stil geboren kinderen, maar er volgt geen automatische registratie in de Basisregistratie Personen (BRP) en ze worden niet vermeld op de persoonslijst van de ouders. Door de wetswijziging is registratie op verzoek van de ouder(s) nu wel mogelijk. Dit kan geregeld worden in de woongemeente.