AMEIDE - Oktober is borstkankermaand. Borstkankervereniging Nederland (BVN) en KWF Kankerbestrijding vragen deze maand aandacht voor mensen die leven met borstkanker: de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Ongeveer één op de zeven vrouwen krijgt er in haar leven mee te maken. Ook Martine van Arkel uit Ameide weet hoe ingrijpend die diagnose is. Ze ontdekte zelf dat er iets mis was, en sindsdien werd haar leven volledig op z’n kop gezet zo vertelde ze tegen onze mediapartner RTV Utrecht.

De bovenstaande afbeelding is een kunstwerk van de Utrechtse beeldend kunstenaar Daphne Janssen (34). In haar atelier Venus in Vorm in Driebergen-Rijsenburg maakte zij een drieluik van bodycasting-sculpturen om bewustwording rond borstzelfonderzoek te vergroten. De drie beelden tonen vrouwen in verschillende fasen en houdingen van zelfonderzoek, waaronder één vrouw die een borstamputatie onderging. “Door drie verschillende lichamen te laten zien, hoop ik dat veel vrouwen zich erin herkennen en dat het werk een gesprek opent,” vertelt Janssen.

‘Ik wist het meteen al’
Bij Martine begon het met een kuiltje in haar borst. “Ik wist het toen meteen al,” vertelt ze. Al snel volgde de diagnose: borstkanker. Wat daarna kwam, was een intensief behandeltraject van chemotherapie, bestralingen, een borstamputatie, een oncologisch revalidatietraject en een borstreconstructie.

Bij borstkanker wordt vaak gedacht aan een knobbel, maar dat is niet altijd het geval. De organisatie Know Your Lemons, die voorlichting geeft over vroege opsporing van borstkanker, wijst erop dat er veel meer symptomen kunnen zijn — zoals huidveranderingen, vochtverlies of een verdikte ader. Daarom raadt KWF aan om regelmatig zelf de borsten te controleren, het liefst in de week na de menstruatie.

‘Na de behandeling komt de ellende pas’
Wat Martine vooral wil benadrukken, is dat veel mensen niet beseffen hoe zwaar de nasleep van borstkanker kan zijn. “Na de behandeling komt de ellende pas,” zegt ze. “Tijdens de behandeling ben je bezig met beter worden. Daarna val je in een soort gat.”

Een belangrijk onderdeel van die periode is de antihormoontherapie, die wordt voorgeschreven bij hormoongevoelige borstkanker. Daarbij worden met medicijnen de hormonen geremd om te voorkomen dat de kanker terugkeert. Martine gebruikt die therapie nog steeds.

“Het is echt geen kattenpis. Mensen stappen er makkelijk overheen, maar het heeft hele nare bijwerkingen,” vertelt ze. De behandeling kan zorgen voor opvliegers, vermoeidheid en gewrichtspijn, klachten die het dagelijks leven flink kunnen beïnvloeden.

Lichtpuntjes in een zware tijd
Tussen alle zware momenten door waren er ook gebaren die veel voor haar betekenden. Zo herinnert Martine zich hoe haar vriendinnen meededen aan de Dam tot Damloop om geld in te zamelen voor onderzoek naar borstkanker.

“Ze zijn helemaal geen wandelaars, maar ze wilden diep door het stof gaan – net zoals ik dat had moeten doen. Zó mooi,” vertelt ze met een glimlach.

Een andere blik op het leven
De ziekte heeft Martine’s blik op het leven voorgoed veranderd. Ze probeert bewust te leven en haar energie te richten op wat er echt toe doet. “Ik probeer me minder druk te maken om dingen die er niet zijn,” zegt ze. “Ik ben me er heel erg van bewust geworden hoe belangrijk het is om fijne mensen om je heen te hebben – mensen die je energie geven en waar je blij van wordt. Daar maak ik bewustere keuzes in.”

Haar verhaal laat zien hoe groot de impact van borstkanker is – niet alleen tijdens de behandeling, maar ook lang daarna. In deze maand van bewustwording hoopt Martine dat meer vrouwen zich realiseren hoe belangrijk het is om goed naar hun lichaam te luisteren, signalen serieus te nemen en het leven te vullen met wat je écht gelukkig maakt.